ಮಳೆ ಕೊರತೆಯ ಹೊಡೆತಕ್ಕೆ ರಾಗಿ ಬೆಳೆ ಸಂಕಷ್ಟ: ರೈತರು ಈಗಲೇ ಎಚ್ಚೆತ್ತುಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೆ ಇಳುವರಿಗೆ ಹೊಡೆತ!

ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯ ಏರುಪೇರಿನಿಂದ ಮಳೆಯಾಶ್ರಿತ ಕೃಷಿ ಸಂಕಷ್ಟಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕಿದ್ದು, ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಬೆಳೆಯಾದ ರಾಗಿಯನ್ನು ಮಧ್ಯಂತರ ಬರದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸುವುದು ರೈತರ ಮುಂದಿರುವ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಕಡಿಮೆ ನೀರಿನಲ್ಲಿಯೂ ಬೆಳೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ರಾಗಿ, ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಮಳೆ ವಿರಾಮ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶದ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕುಂಠಿತಗೊಳ್ಳುವ ಆತಂಕ ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬೆಳೆ ಹಾನಿ ಹಾಗೂ ಇಳುವರಿ ನಷ್ಟವನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ತಗ್ಗಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.

ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 54,000 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ರಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಅವಧಿಗೆ 661.8 ಮಿ.ಮೀ. ಮಳೆಯಾಗಬೇಕಿದ್ದರೂ, ಈ ಬಾರಿ ಕೇವಲ 481.7 ಮಿ.ಮೀ. ಮಳೆಯಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ವಾಡಿಕೆಗಿಂತ 180.1 ಮಿ.ಮೀ. ಮಳೆ ಕೊರತೆಯಾಗಿದೆ. ಎಲ್-ನಿನೋ ಪರಿಣಾಮ ಸೇರಿದಂತೆ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯಗಳಿಂದ ಮಳೆಯ ಹಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ ಉಂಟಾಗಿದ್ದು, ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಬಿಸಿರುವ ರೈತರು ಬೆಳೆ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಹರಿಸಬೇಕಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ.

ಮಧ್ಯಂತರ ಬರ ಎಂದರೇನು?

ರಾಗಿ ಬಿತ್ತನೆಯಾದ ನಂತರ ಬೆಳೆಯ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹಂತದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಮಳೆ ಬಾರದೆ ಇರುವುದನ್ನು ಮಧ್ಯಂತರ ಬರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕುಂಠಿತವಾಗುವುದು, ಎಲೆಗಳು ಸುರುಳಿಯಾಗುವುದು, ಎಲೆಗಳ ತುದಿಗಳು ಒಣಗುವುದು ಹಾಗೂ ಕವಲೊಡೆಯುವಿಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ತೀವ್ರ ತೇವಾಂಶದ ಕೊರತೆಯು ತೆನೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ, ಕಾಳುಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಕಾಳುಗಳ ತೂಕದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಇಳುವರಿ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.

ಹೀಗಾಗಿ ಮಳೆ ಬರುವವರೆಗೆ ಕಾಯುವುದಷ್ಟೇ ಪರಿಹಾರವಲ್ಲ. ಹೊಲದಲ್ಲಿರುವ ಉಳಿದ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವುದು, ಕಳೆಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹಾಗೂ ಬೆಳೆಯ ಹಂತಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸೂಕ್ತ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು ಅಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಕಳೆ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಿ

ಮಧ್ಯಂತರ ಬರದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೊಲದಲ್ಲಿರುವ ಕಳೆಗಳು ರಾಗಿ ಬೆಳೆಯೊಂದಿಗೆ ನೀರು, ಪೋಷಕಾಂಶ ಮತ್ತು ಬೆಳಕಿಗಾಗಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಬೆಳೆಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗಬೇಕಾದ ತೇವಾಂಶವೂ ಕಳೆಗಳಿಗೆ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶ ಮತ್ತು ಬೆಳೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಸಾಲುಗಳ ನಡುವೆ ಲಘು ಅಂತರ ಬೇಸಾಯ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.

ಆದರೆ ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಆಳವಾದ ಉಳುಮೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬೇಕು. ಅಂತರ ಬೇಸಾಯದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ರಾಗಿ ಸಸ್ಯಗಳ ಬೇರುಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯಾಗದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯ.

ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶವೇ ಬೆಳೆಗೆ ಜೀವಜಲ

ಬರ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿರುವ ಉಳಿದ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರಮವಾಗಿದೆ. ಸಾಧ್ಯವಿರುವ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಮಣ್ಣಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಹರಡಿ ತೇವಾಂಶ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ನೆರವಾಗುವ ಮಲ್ಚಿಂಗ್ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು.

ಹೊಲದ ಬದುಗಳನ್ನು ದುರಸ್ತಿಗೊಳಿಸಿ ಮಳೆನೀರು ಅನಗತ್ಯವಾಗಿ ಹೊರಹರಿಯದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಇಳಿಜಾರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಳಿಜಾರಿಗೆ ಅಡ್ಡವಾಗಿ ಬೇಸಾಯ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ನೀರಿನ ಹರಿವು ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಸವೆತವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಮಣ್ಣಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಪದರ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದ್ದರೆ, ಬೆಳೆಗೆ ಹಾನಿಯಾಗದಂತೆ ಸೂಕ್ತ ಲಘು ಬೇಸಾಯ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು.

ಹೂಬಿಡುವಿಕೆ, ಕಾಳು ತುಂಬುವ ಹಂತಕ್ಕೆ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯ

ರಾಗಿ ಬೆಳೆಯ ಎಲ್ಲ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಬರದ ಪರಿಣಾಮ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹೂಬಿಡುವಿಕೆ, ತೆನೆ ಹೊರಬರುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಕಾಳು ತುಂಬುವ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕೊರತೆ ಉಂಟಾದರೆ ಇಳುವರಿಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.

ಕೃಷಿ ಹೊಂಡ, ಬಾವಿ ಅಥವಾ ಇತರ ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ನೀರು ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೆ ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶ ಹಾಗೂ ಬೆಳೆಯ ಹಂತವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಪೂರಕ ನೀರಾವರಿ ನೀಡಬೇಕು. ಲಭ್ಯವಿರುವ ನೀರನ್ನು ಮಿತವಾಗಿ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಬೆಳೆ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು. ಸಾಧ್ಯವಾದಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ತ ನೀರಾವರಿ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.

ಗೊಬ್ಬರ ಬಳಕೆಯಲ್ಲೂ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಅಗತ್ಯ

ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ತೇವಾಂಶ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಸಸ್ಯಗಳು ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೂ ಕುಸಿಯಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಮಣ್ಣಿನ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ಗೊಬ್ಬರಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು. ಕೊಟ್ಟಿಗೆ ಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಕಾಂಪೋಸ್ಟ್ ಬಳಕೆಯು ಮಣ್ಣಿನ ಸಾವಯವ ಪದಾರ್ಥವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ತೇವಾಂಶ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಸುಧಾರಿಸಲು ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ.

ಒಣ ಮಣ್ಣಿಗೆ ಒಣ ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರಗಳನ್ನು ಹಾಕುವುದರಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪ್ರಯೋಜನ ಸಿಗದೇ ಇರಬಹುದು. ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಶುಷ್ಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯ ಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಶೇ. 2ರ ಯೂರಿಯಾ ಅಥವಾ ಶೇ. 1ರ ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್ ನೈಟ್ರೇಟ್ ದ್ರಾವಣವನ್ನು ಎಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸಿಂಪಡಿಸುವ ಕ್ರಮವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಬೆಳೆ ಹಂತ, ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಶಿಫಾರಸುಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಈ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕು.

ಮಳೆನೀರು ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೂ ಸಹಕಾರಿ

ಮಳೆಯಾಶ್ರಿತ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಮಳೆನೀರನ್ನು ಹೊಲದಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಇಂಗಿಸುವುದು ಬರ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಬಲವಾದ ಬದುಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆ, ಸೂಕ್ತ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಹೊಂಡಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಹಾಗೂ ಇಳಿಜಾರಿಗೆ ಅಡ್ಡವಾಗಿ ಬೇಸಾಯ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಮಳೆನೀರಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಮಣ್ಣಿನ ಸವೆತವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸುವುದರ ಜತೆಗೆ ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರಕ ನೀರಾವರಿಗೆ ನೀರು ಲಭ್ಯವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.

ಹವಾಮಾನ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಗಮನಿಸಿ ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ಧರಿಸಿ

ಭಾರತೀಯ ಹವಾಮಾನ ಇಲಾಖೆ ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಂದ ಲಭ್ಯವಾಗುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಹವಾಮಾನ ಮುನ್ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ರೈತರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮಳೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದ್ದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಅಂತರ ಬೇಸಾಯ ಮತ್ತು ಗೊಬ್ಬರ ಬಳಕೆಯಂತಹ ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಯೋಜಿಸಬಹುದು. ಮಳೆಯ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಇಲ್ಲದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಮಿತಬಳಕೆ ಹಾಗೂ ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡಬೇಕು.

ಮಧ್ಯಂತರ ಬರ ಎದುರಾದಾಗ ಬೆಳೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹಾನಿಯಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ರೈತರು ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಆರಂಭಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಕಳೆ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಕವಲೊಡೆಯುವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ತೇವಾಂಶ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ಅಂತರ ಬೇಸಾಯ, ಹೂಬಿಡುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ಕಾಳು ತುಂಬುವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದರೆ ಪೂರಕ ನೀರಾವರಿ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಮಳೆ ಕೊರತೆಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಕ್ರಮವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸುವ ಬದಲು ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶ ಸಂರಕ್ಷಣೆ, ಕಳೆ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಸಮತೋಲಿತ ಪೋಷಕಾಂಶ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಮಳೆನೀರು ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಆಧಾರಿತ ಕೃಷಿ ನಿರ್ಧಾರಗಳನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸುವುದರಿಂದ ರಾಗಿ ಬೆಳೆಯ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾಪಾಡಲು ಹಾಗೂ ಇಳುವರಿ ನಷ್ಟವನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ಬೆಂಗಳೂರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನ ಕೇಂದ್ರದ ವಿಜ್ಞಾನಿ(ಬೇಸಾಯ ಶಾಸ್ತ್ರ) ಡಾ. ನಿಂಗರಾಜು ಜಿ.ಕೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.